سوال:
اگر بدهکار باشیم، آیا میتوان بدهی را از اموال و درآمد کم کرد و بعد خمس حساب کرد؟
جواب:
کسر بدهی از موجودی، قبل از پرداخت آن، برای محاسبه خمس صحیح نیست.
سوال:
سرمایه در گردشِ مغازه یا کارخانه که بدون آن کسبوکار مختل میشود، خمس دارد؟
جواب:
بلی مشمول خمس می شود. اما اگر نمی تواند یکجا بپردازد از مجتهد اجازه تاخیر و پرداخت اقساطی بگیرد.
سوال:
پولی که در بانک یا صندوق سرمایهگذاری گذاشتهایم و سود میدهد، خمسش چگونه محاسبه میشود؟
جواب:
به اصل و سود مصرف نشده آن خمس تعلق می گیرد.
سوال:
دخترم از حقوق خود طلا و زیورآلاتی خریداری کرده است. آیا پرداخت خمس اینگونه خریدها بر او لازم است؟
جواب:
مقدار طلا و زیورآلاتی که در شأن او بوده، مورد نیاز وی برای تزیّن محسوب شود و از درآمد همان سال خریداری شده باشد، خمس ندارد.
سوال:
به پولی که از درآمد کسب تهیه شده و به عنوان قرضالحسنه به دیگری دادهایم، آیا خمس تعلق میگیرد؟
جواب:
آری، با گذشت سال، متعلق خمس خواهد بود. لکن میتواند پرداخت خمس را تا زمانی که آن وجه به دست او بازگردد، به تأخیر بیندازد.
سوال:
اگر خانه یا زمین را بفروشیم و تمام مبلغ حاصل از فروش را برای خرید خانه دیگری که بهدلیل تورم گرانتر است، هزینه کنیم، آیا خمس بر آن واجب میشود؟
جواب:
اگر خانه مسکونی را بفروشید و خانه دیگری بخرید، خمس ندارد؛ اما زمینی که سرمایه محسوب میشود، مشمول خمس است. به این صورت که:
الف) اگر زمین با مالی که خمس آن پرداخت شده خریداری شده باشد، پس از فروش آن، قیمت خرید زمین مشمول خمس نیست و مازاد بر قیمت خرید زمین نیز تا زمانی که تا سررسید سال خمسی صرف خرید خانه شود، مشمول خمس نمیشود.
ب) اگر زمین با مالی که خمس آن پرداخت نشده خریداری شده باشد، پس از فروش زمین، باید خمس قیمت خرید زمین همان زمان پرداخت شود و مازاد بر قیمت خرید زمین نیز، چنانچه تا سررسید سال خمسی صرف خرید خانه نشود، مشمول خمس خواهد بود.
سوال:
خانهای که برای سکونت مورد نیاز بوده و پس از چند سال با قیمت بیشتری فروخته شده است، آیا تفاوت قیمت فروش و خرید آن مشمول خمس میشود؟
جواب:
تفاوت قیمت، چنانچه تا پایان سال خمسی صرف مؤونه نشود، مشمول خمس است.
سوال:
در محاسبه خمس افزایش قیمت خانه و ملک، آیا تورم و کاهش ارزش پول نیز لحاظ میشود یا ملاک، صرفاً تفاوت عددی قیمت خرید و فروش است؟
جواب:
پرداخت خمس افزایش قیمت خانه و ملک به میزان کاهش ارزش پول لازم نیست؛ اما افزایش قیمت واقعی مشمول خمس است.
سوال:
سرمایه در گردشِ مغازه یا کارخانه که بدون آن کسبوکار مختل میشود، خمس دارد؟
جواب:
بله، مشمول خمس میشود؛ امّا اگر نمیتواند یکجا بپردازد، از مجتهد اجازه تأخیر و پرداخت اقساطی بگیرد.
سوال:
پولی که در بانک یا صندوق سرمایهگذاری گذاشتهایم و سود میدهد، خمسش چگونه محاسبه میشود؟
جواب:
به اصلِ پول و سودِ مصرفنشده آن، خمس تعلق میگیرد.
طراحی و توسعه : پارسیکام